Minstens een half miljoen Belgen kampen met obstructief slaapapneu (OSA), een chronische aandoening waarbij de keelholte geheel of gedeeltelijk dichtklapt tijdens de slaap. De belangrijkste klachten zijn sociaal storend snurken en/of slaperigheid overdag. Bij 85% van alle OSA-patiënten blijft de juiste diagnose uit. Een niet-gediagnosticeerd en onbehandeld OSA gaat gepaard met belangrijke risico’s voor de algemene gezondheid en onder andere een sterk verhoogd risico op hart- en vaatziekten.
In de behandeling voor OSA is CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) meestal de eerste keus. Hierbij wordt via een masker continue positieve druk toegepast, waardoor de ademhaling tijdens de slaap niet meer verstoord wordt. Een andere behandeloptie is het mandibulair repositieapparaat (MRA), een mondprothese die ’s nachts wordt gedragen en de onderkaak naar voor verplaatst tijdens de slaap om de keelholte te verruimen. Als deze behandelingen onvoldoende werken of de patiënt deze niet goed verdraagt, kan de patiënt ook in aanmerking komen voor de innovatieve behandeling met tongzenuwstimulatie van het Amerikaanse bedrijf Inspire Medical Systems.
Stimulatie van tongzenuw houdt luchtpijp vrij
De tongzenuwstimulator bestaat uit drie onderdelen: een klein toestel vergelijkbaar met een pacemaker, een elektrode en een sensor. De elektrode wordt minimaal invasief, via een kleine snede onder de kin, achteraan de tong geplaatst. Via een tweede incisie wordt de pacemaker onder het sleutelbeen verankerd en hieronder een sensor geplaatst die de ademhaling meet.
“Vóór het slapen gaan zet de patiënt de stimulator aan met een afstandsbediening”, vertelt professor Olivier Vanderveken, diensthoofd van de dienst NKO, Hoofd- en halsheelkunde. “Die geeft de patiënt eerst de tijd om in slaap te vallen. Nadien stimuleert de elektrode bij elke ademhaling de zenuwtakken in de tong zodat die proactief naar voren gestrekt wordt. Op die manier voorkomen we dat de tong naar achteren valt en houden we de luchtpijp vrij. Zo krijgen slaapapneu en snurken geen kans.”
De klinisch resultaten tonen alvast een hoge efficiëntie aan van deze therapie, met een duidelijke verbetering van levenskwaliteit en slaapcomfort. Ook het risico op hart- en vaatziekten en suikerziekte daalt aanzienlijk.
Terugbetaling opent weg voor bredere groep patiënten
In België werd tongzenuwstimulatie niet terugbetaald. Na onderhandelingen met het RIZIV en FOD Volksgezondheid is er een terugbetaling gekomen voor een zeventigtal zorgvuldig geselecteerde OSA-patiënten per jaar.